tcef;(2)
[d&DESifh MowåyÜwdkY\ t"dyÜm,f


£pämo, vdkwdkif;&

urÇmay:&Sd vlom;wdkYonf emrfydkif;qdkif&m wdk;wuf BuD;yGm;rIwGif jzpfap? ½kyfykdif;qdkif&m wdk;wufBuD;yGm;rIwGif jzpfap? jrwfAk'¨\ tqHk;trMo0g'wdkYrS uif;ol [líum; &Sm;yg;vSacsonf/ Ak'¨tvkdus usifhMuHyGm; rsm;ol rSeforQwdkYonf vufawGUtm;jzifh wdk;wuffBuD; yGm;Muolcsnf;om jzpfonf/
jrwfAk'¨\ tqHk;trMo0g' w&m;awmfrsm;um; £pämo, vkdwdkif;&apaom w&m;&wemrsm; jzpfyg onf/ rSefonf? pD;yGm;Opöm&SmazGenf;udk vdkovm;/ tqifoifh &Sdonf/ aygif;oif;qufqHa&;wGifvnf; tjrif&Sif;í todwdk;zG,f&mwdkY rsm;pGm yg0ifonf/ vifESifh r,m;? om;ESifh tz? q&mESifh wynfh ponf wdkYtwGuf vdkufem usifhoHk;zG,f&mrsm;wdkYudkvnf; tcsufrdrdESifh 'ufxd a[majymxm;onf/ udk,fusihf odu©mydkif;qdkif&m w&m;rsm;vnf; tm;xm;p&m rsm;jym;vSonf/ avmu\ txGwftxdyf avmurS xGufajrmufaMumif; w&m;wdkYudkvnf; ÓPfenf; oludk enf;onfh tavsmuf? ÓPfBuD;oludk BuD;onfh tavsmuf a[mMum;jyo qdkqHk;rxm;onfrSm ae&m? Xme? yk*¾dKvf polwdkY\tvdkuf ESpfNcdKufzG,f&mrsm; rsm;jym;vSygonf/
xdkYaMumifhyif jrwfAk'¨\ tqHk;trMo0g'rsm; onf urÇmay:&Sd vlom;rsm;pGmwkdY\ tm;xm;rSDcdk&m pHjyKp&mtjzpfjzifh xnf0gcefYnm;pGm wnf&SdvmcJhjcif; jzpfonf/

urÇmapmifhw&m;

jrwfAk'¨ a[mMum;awmfrlcJhaom tqHk;tr Mo0g'rsm;pGmwdkYteufrS jrwfAk'¨udk,fawmfwdkif ]]urÇm apmifhw&m;}}[k trnfay;xm;onfh w&m;ESpfyg;udk þusrf;wGif tav;xm; azmfjyvdkonf/ xdkw&m; ESpfyg;rSm ]][d&dD}}ESifh ]]MowåyÜ}}yif jzpfonf/

[d&D

raumif;rI'kp½dkufwdkYrS &Sufwwf? pufqkyf&GH &Smwwfaom oabmudk ]][d&Dd}}[k ac:onf/ trsdK; aumif;om;orD;onf rdrd\ jrifhjrwfaom rsdK;&kd;Zmwd &SdyHkudk av;pm;aomtm;jzifh rdrd\ tdrf&SifrSwpfyg; tjcm;a,musfm;ESifh azmufjyef&rnfudk &Suf\/ pufqkyf\/ xdkYtwl ]][d&D}}&Sdolonfvnf; rdrd\ trsdK;tEG,f? BuD;&ifhaom t&G,f? tMum;tjrif A[kokw? &JpGrf;owåd[laom *kPfwdkYudk tav;jyK vsuf raumif;rI'kp½dkufwdkYrS pufqkyf&GH&Sm a&SmifcGm Muawmhonf/

MowåyÜ

raumif;rI 'kp½dkufwdYkrS aMumuf&GUHxdwfvefY wwfaom oabmonf ]]MowåyÜ}} rnf\/
Oyrmtm;jzifh jynfhwefqmr udk,f0efwnfvQif a,musfm;wdkYu pufqkyfMu\/ xdkYaMumifh a,musfm; wkdYudk av;pm;aomtm;jzifh jynfhwefqmronf udk,f0efwnfrnfhab;rS aMumuf&GUH\/
]]avmuü udk,fapmifhewffpaom ewfrsm;ESifh tbdnmOf&aom wefcdk;&SifwdkYonf wdwfwqdwf raumif;rI jyKaeolwdkYudk odjrifMuukef\/ igonf vHkjcHKvSNyD[k oabmxm;í 'kp½dkufudk jyKvQif xdkynm&Sifolawmfaumif;rsm;\ tv,fwGif uJh&JUzG,fyif jzpfayawmhtHh}}[k olwpfyg;wdkYudk av;pm;aomtm;jzifh MowåyÜonf raumif;rI 'kp½dkufrS aMumuf&GUHxdwfvefY\/

[d&DMowåyÜtxl;

rdrdudk,fudk av;pm;aomtm;jzifh raumif;rI 'kp½dkufwdkYrS &Sufjcif;onf ]][d&D}}/ udk,fapmifhewf tbdnmOfwefcdk;&Sif paom olwpfyg;ukd av;pm;aom tm;jzifh raumif;rI'kp½dkufrS aMumufjcif;onf ]]MowåyÜ}}rnf\/

[d&DMowåyÜtwk

raumif;rI'kp½dkuf r[kkwfygbJvsuf bk&m;oGm;? ausmif;wuf? Oykofapmifh? w&m;em paom ukodkvf aumif;rIESifhqdkifaom t&mwdkYü &SufpEdk; aMumuf&GHUí wGefYqkwfwGefYqkwfvkyfwwfaom trlt&mrsdK;vnf; tcsdKUvlrsm;wGif &Sdwwfao;\/ xdkt&mrsdK;um; [d&DMowåyÜtppf r[kwf/ twkrsm;om jzpf\/ pifppf tm;jzifh ]]rm,m}}wnf;/ w&m;udk,ftm;jzifh wPSm jy|mef;aom tukodkvfpdwåKyÜg'fyif jzpfonf/
wpfpHkwpfck raumif;rItukodkvfudk jyKNyD;aemuf olwumodí &SufaMumufrIrsdK;um; a'greó jy|mef;aom tukodkvfpdwåKyÜg'fomwnf;/

jzpfEdkifzG,f

q&morm; vlBuD;olrrsm;udk rxDav;pm; rjzpf&atmif tav;jyK&onfhtwGuf &Sufaom trlt&m? udk,fvuftnpftaMu;okwfoif&mü &Sufaomtrlt&mwdkYum; ½dkaoav;pm;rItwGuf ukodkvfjzpfxdkufaom tcsufrsm; jzpfí ]][d&DMowåyÜ}} tppf[k qdk&ef&SdaMumif; oN*ØK[fbmom#DdumwGif azmfjyxm;onf/

urÇmavmuapmifhw&m;

þ]][d&DMowåyÜ}}w&m;ESpfyg;wdkYu apmifhMuyf aeaomaMumifh vlowå0gwdkYoEÅmefü tawmftwef pifMu,faeonf/ xdkw&m;wdkY uif;rJhcJhvQif trdESifh om;? tzESifh orD;? armifESifh ESr ponfwdkYrSm azmufjym;arSmufrSm;Muí wd&pämefrsm;ESifh rjcm;bJ a&m,Suf½IyfaxG;um rMum;aumif; remomawG jzpfukefMu&m\/
xdkYaMumifh þw&m;ESpfyg;udk ]]avmuygv= urÇmapmifhw&m;}}[lívnf;aumif;? ]]okuú"r®= jzLpifoefY&Sif;aMumif;w&m;}}[lívnf;aumif; jrwfpGmAk'¨ a[mMum;awmfrlcJhonf/(oN*ØK[fbmom #Dum? 139? 141)

tm;vHk;jrwfEkd; wefzdk;vnf;xm; urÇmapmifhw&m;

]][d&DMowåyÜ}}wnf;[laom urÇmapmifh w&m; ESpfyg;udk bk&m;&[EÅm yapöuAk'¨gwdkYonfvnf; jrwfEdk;Mu\/ t&d,molawmfpifwdkYonfvnf; ESpfouf Mu\/ &[ef; &Sif vl olawmfaumif;wdkYonfvnf; av;pm;Mu\/ or®ma'0 ewfjrwfewfaumif;wdkYonf vnf; tm;xm;Mu\/ ,kwfpGtqHk;? e*g;? *VKef? ukrÇef? ,u©rsm;uyg wefzdk;xm;í Munfñdkav;pm;MuonfrSm txift&Sm;yif jzpf\/

a&apmifhbDvl; txl;MunfnKdvS a'0"r®

þae&mwGif a&apmifhbDvl;yif jzpfaomfvnf; ]][d&DMowåyÜ}}wnf;[laom urÇmapmifhw&m; (odkYr[kwf) ]]a'0"r®}}udk av;pm;jrwfEdk; wefzdk; xm;onfh om"uwpfckukd azmfjyvdkonf/
a&S;tcg Am&mPoDjynfwGif jA[®'wfrif;BuD; tkyfcsKyfae\/xdkrif;ESifh rdzk&m;BuD;rS om;awmfESpfyg; zGm;jrif\/ om;awmfBuD;um; r[domo trnf&Sdí om;awmfti,fum; pE´ukrm& rnf\/ pE´ukrm& ajy;vTm;upm;pt&G,fwGif rdzk&m;BuD; ewf&GmpH\/
rdzk&m;BuD; ewf&GmpHNyD;aemuf jA[®'wfrif;onf tjcm;wpfyg;aom trsdK;orD; wpfa,mufudk rdzk&m;BuD; t&majr§mufonf/ xdkrdzk&m;rSvnf; om;awmf wpfyg;udk zGm;jrifvmcJhonf/ xdkom;udk ol&d,rif;om;[k trnfay;xm;onf/ bk&ifBuD;onf om;awmftm; cspfcifpHkruf ESpfoufjrwfEdk;jcif; &SdvSojzifh rdzk&m;BuD;tm; vdk&mqkudk awmif;aponf/ rdzk&m;vnf; vdktyfaomtcgü awmif;ygrnf[k qdkonf/
ol&d,rif;om; t&G,fa&mufvmaomtcg rdzk&m;BuD;onf ]]t&Sifrif;BuD;... uREkfyf om;zGm;pOf umvu vdk&mqkudk awmif;ap[k rdefYawmfrlzl;\/ uREkfyf\om;tm; rif;tjzpfudk ay;ygavmh}}[k qdk\/
rif;BuD;vnf; om;BuD;ESpfyg; &SdNyD;jzpfí ol&d, rif;om;tm; xD;eef;ray;EdkifaMumif;jzifh jiif;qdkonf/ okdYaomf rdzk&m;onf tzefwvJvJ awmif;\/ awmif;zefrsm;vmaomf om;awmfBuD;ESpfyg;tm; rdzk&m;BuD;u &ef&Smrnfudk rif;BuD; pdk;&drfylyefrdonf/
xkdYaMumifh rif;BuD;onf om;awmf r[domoESifh pE´ukrm&wkYdukd ac:í ]]om;awmfwdkY... igvGefaom tcgrS t½dkuft&mjzpfaom þjynfodkY vmí rif;jyK&pfMu}}[k qdkum taMumif;pHkudk ajymMum;í [dr0EÅmawmifMum;odkY apvTwfvkdufonf/
r[domoESifh pE´ukrm& rif;om;ESpfyg;onf zcrnf;awmftm; ½dkaopGm &Sdcdk;NyD;aemuf jymom'fxufrS qif;oufvmcJhMu&m rif;&ifjyifü upm;aeaom ol&d,rif;om;ESifh qHkrdMuonf/ ol&d,rif;om;onf aemifawmfESpfyg;ESifhtwlyif [dr0EÅmawmifodkY vdkufvdkygonf[k qkdojzifh twlwuG oGm;Mu&onf/

bDvl;ar;vwf rajzwwf

vrf;c&D;wGif r[domo rif;om;onf opfyif&if;ü em;aeum nDaxG; ol&d,rif;om;tm; tdkifodkY oGm;í a&csdK; a&aomuf jyKaponf/ jyefvmvQif a&udk Mum&Gufjzifh xnhfí ,lcJh&efvnf; rSmvdkufonf/
xdktdkifudk 'u&u©dKufbDvl;u tpdk;&onf/ xkdbDvl;onf ]]a'0"r®}}ukd rodygbJ tdkiftwGif;odkY qif;oufrdolrsm;udk zrf;,lpm;oHk;ydkifcGifh &Sdonf/ ol&d,rif;om;onf rpl;prf;bJ tdkiftwGif;odkY qif;oufrdav&m bDvl;u zrf;qD;í ]]a'0"r®}}udk odyg\avm[k ar;onf/ ol&d,rif;om;onf ]a'0"r®}qdkonfrSm ae vwdkYyifwnf;}}[k ajzonf/ xdktcg bDvl;u a'0"r®udk oifrod[k qkdum zrf;qD; xm;vdkufawmhonf/
nDaxG;ol&d,rif;om; jyefcsdefwefvsuf jyef rvmaomtcg r[domorif;om;onf nDawmf pE´ukrm&udk tdkifodkY apvTwfjyefonf/ bDvl;onf pE´ukrm&udk zrf;í ]a'0"r®udk oif odygoavm}[k ar;jyefonf/pE´ukrm&onf ]]a'0"r®}}[lonf t&yfav;rsufESmwnf;}}[k ajzMum;onf/ bDvl;onf pE´ukrm&tm;vnf; trSefrajzEdkifí zrf;qD;xm; vdkufjyefonf/
pE´ukrm&rif;om; jyefcsdefwefí jyefrvm aomtcg r[domorif;om;onf tdkifodkY ukd,fwdkif oGm;onf/ nDESpfa,muf\ uefodkY qif;aom ajc&m udkom jrifí twufajc&m rjrif&aomtcg þtdkifudk bDvl;tpdk;&aomtdkif[k odonf/
r[domorif;om;onf tdkiftwGif;okdY rqif;oufbJ tdkifteD;wGif oefvsufudk vG,fí av;udk udkifum &yfae\/ bDvl;onf c&D;oGm;a,musfm;toGif ,lum r[domoxH oGm;í ]]tdk-a,musfm;... oifonf c&D;yef;ygvsuf þtkdiftwGif;odkY qif;oufum a&rdk;csdK;í vnf;aumif;? MumpG,fMum&if;wdkYudk pm;í vnf;aumif; tb,fhaMumifh c&D;rqufygoenf;}}[k ajymqdkjzm;a,mif;av\/
r[domorif;om;onf c&D;oGm;a,musfm;tm; tuJcwfqifjcifMunfhaomf bDvl;jzpfvwåYH[k awG;awmodjrifí ]]oifonf ighnDwdkYudk zrf;xm; oavm}}[k ar;\/ bDvl;onf ]]a'0"r®}}udk rodbJ þtdkifodkY qif;oufolwdkYudk ig&\}}[k ajz\/
]],if;odkYqdkvQif oifodvdkaom a'0"r®udk ig a[mMum;ygrnf/ em;axmifygavmh/ avmuü tukodkvf'kp½dkufwdkYrS &Sufjcif;([d&D)? raumif;rI tukodkvf'kp½dkufwdkYrS aMumufjcif; (MowåyÜ)wdkYESifh jynfhpHkukefaom? jzLpifaom ukodkvfw&m;wdkYESifh jynfhpHkukefaom? Nidrfoufonfh um,uHponfwdkYESifh jynhfpHkukefaom olawmfaumif;wdkYudk a'0"r® (ewfwdkY\ w&m;) &Sdaom olwkdY[lí qkd&ukef\}}
bDvl;onf a'0"r®udk emMum;&ojzifh r[domo rif;om;tm; ]wpfa,mufaom nDudk jyefay;rnf[k qkdum tb,fnDudk aqmifcJh&rnfenf;}[k ar;onf/ r[domorif;om;u ]nDaxG; ol&d,rif;om;udk aqmifcJhyg}[k qdk\/
xdktcg bDvl;u ]]toifonf a'0"r®udk od½kHom od\/ usifhum; rusifh/ nDawmfESpfyg;&Sd&mwGif nDaxG;ukd a&G;jcif;jzifh toufBuD;rIudk oifonf tav;rxm;}}[k pGyfpGJajymqdk\/
xkdtcg r[domorif;om;u [dr0EÅmawmodkY vm&jcif;\ taMumif;pHkwdkYudk jyefvnfajymMum;NyD; aemuf---
]]toifbDvl;...nDaxG;ol&d,rif;om;udk awmü bDvl; pm;NyD[k qdkaomf tb,folonf ,Hkawmhrnfenf;/ vltaygif;wdkYonf igwdkYtm; uJh&JUMurnfomwnf;/ igonf uJh&JUcH&rnfudk aMumuf\/ xdkYaMumifh nDaxG;ol&d,rif;om; udkom ig awmif;\}}
xdktcg bDvl;onf r[domorif;om;\ pdwf"mwfudk Munfñdk\/ jrwfEdk;\/ a'0"r®udk a[mMum;jcif; aMumifhvnf; av;pm;\/ xdkYaMumifh aumif;csD;Mobm tcgcg ay;um nDawmfrif;om; ESpfOD;vHk;udk jyefay; vdkuf\/
r[domorif;om;\ tMum;tjrifrsm;rI? odjrif ESYYHpyf yg;eyfvdr®mrIwdkYaMumifh rif;om;ESpfyg;onf toufab;rS vGwfajrmufí r[domorif; eef;quf cHaomtcg nDBuD;pE´ukrm&onf tdrfa&SUrif;? nDaxG;ol&d,onf ppfolBuD; jzpfvmMuawmhonf/ ({uedygwf? a'0"r®Zmwf)/

ewfwlwrQ

txufyg om"urSm ]][d&DMowåyÜ}}wnf;[laom t&SuftaMumufw&m;ESifh ywfowfí rSwfom;zG,f aumif;vSygonf/ raumif;rI 'kp½dkufwdkYudk &Sufwwf? aMumufwwfí [d&DMowåyÜw&m;ESifh tjrJwap vHkjcHKaeaom oludk &wemvdk wpfrsdK;? ajrmufuRef;olvdk wpfoG,f? ewfrdr,fvdk wpfzHk *kPfxGef;yí av;pm; MunfñdkxdkufaMumif;udk refvnfq&mawmfbk&m;BuD; u rCa'0vuFmopfBuD;wGif---
]]trsdK;bm0? þavmuü? rdef;r[lonf? ½kyf&nftqif;? tcsif;Zmwd? jynfhpHk&Sdvsuf? [d&DMowåyf? xdef;uGyfudk,frSm? wnfpçygu? &wem wpfql? ajrmufuRef;olESifh? ewfwlwrQ? *kPfxGef;y\}} [k pyfqdk awmfrlcJhonf/(rCydk'f- 296)/
raumif;rI'kp½dkufwdkYudk &Sufjcif;? aMumufjcif;ESifh pyfvsOf;í jrwfAk'¨udk,fawmfwdkifu t&Sif&m[kvmtm; OyrmtoG,foG,f? y&d,m,f trsdK;rsdK;wdkYjzifh a[mMum;ç jyoçqdkqHk;rçxm;yHkukd þae&mwGif tenf;i,f azmfjy vkdonf/

jrwfpGmAk'¨ t&Sif&m[kvmxH <u

bk&m;&Sifonf &mZN*dK[fjynf a0VK0ef ausmif; awmfü oDwif;oHk;aepOf jzpfonf/ xkdpOfu t&Sif &m[kvmonf trÁv|duausmif;ü oDwif;oHk;vsuf &Sdonf/
t&Sif&m[kvmonf jrwfAk'¨ <uvmawmfrlonfudk jrifí ae&mtoifh cif;xm;ESifhonf/ ajcaq; tifwHk udkvnf; toifhwnfxm;onf/

a&xnfhaom tifwHk

jrwfAk'¨onf cif;xm;aom ae&mü xkdifNyD;vQif ajcwdkYudk aq;onf/ xdkYaemuf jrwfAk'¨onf tifwHk xJü a&tenf;i,frQom csefxm;NyD;vQif t&Sif &m[kvmtm; ar;awmfrlonf/
]]&m[kvm...oifonf tenf;i,frQom&Sdaom þa&usefudk jrifovm;}}
]]jrifygonfbk&m;}}[k t&Sif&m[kvmu jyefavQmufxm;\/
]]&m[kvm...odvsuf cRwf,Gif;aom pum;udk ajymqdkjcif;ü ('kp½dkufwdkYrS) t&Sufr&Sdoltm; tusifh oDvonf þa&usefenf;wlyif enf;yg;vSacs\}}
xkdYaemuf jrwfAk'¨onf tifwHkxJ&Sd a&usefrsm; udk oGefypfvdkufav\/
]]&m[kvm...,ck þtifwHkxJ&Sd a&<uif; a&usefudk pGefYypfvkdufayNyD? oifjrifovm;}}
]]jrifygonfbk&m;}}
]]&m[kvm...vdrfvnfí r[kwfrrSefajymqdk jcif;ü t&Suf([d&D)w&m;r&Sdoltm; tusifhoDvonf þenf;wlyif pGefYypfxm;NyD; jzpfay\}}
xkdYaemuf jrwfAk'¨onf ajcaq;tifwHkudk arSmufí xm;vdkuf\/
]]&m[kvm...oifonf þa&tifwHk arSmufxm; onfukd jrifovm;}}
]]jrifygonfbk&m;}}
]]&m[kvm...vdrfvnfí r[kwfrrSefajymqdk jcif;ü t&Suf([d&D)w&m;r&Sdoltm; tusifhoDvonf þenf;wlyif arSmufxm;NyD; (bmrQr&Sd) jzpf\}}
xdkYaemuf jrwfAk'¨onf arSmufxm;aom tifwHkudk vSefí t&Sif&m[kvmtm; jy\/
]]&m[kvm...þtifwHkudk Munfhaomf bmrQr&Sd? tcsnf;ESD;jzpfonfudk jrifovm;}}
]]jrifygonfbk&m;}}
]]&m[kvm...vdrfvnfí r[kwfrrSefajymqdk jcif;ü t&Suf([d&D)w&m;r&Sdoltm; tusifhoDvonf þenf;wlyif tcsnf;ESD; bmrSr&Sdonfomwnf;}}
qifESmarmif;
xdkYaemuf jrwfAk'¨onf xdktaMumif;udkyif Oyrmjzifh xyfrHxif&Sm;apjyefonf/
]]&m[kvm...ppfajrjyifodkY a&muf&Sdaeaom rif;pD;qifajymifBuD;onf &Sd\? xdkqifajymifBuD;onf ppfajrjyifü uRrf;usifvdr®mrIvnf; &Sd\/ ajcwdkYjzifh vnf; vIyf&Sm;vkyfaqmifonf/ tpG,f? OD;acgif;? udk,fvHk;jzifhvnf; vIyf&Sm;vkyfaqmifonf/ odkYaomf ESmarmif;udkrl xdef;xdef;odrf;odrf; jyKrlxm;onf/
xdktcg qifpD;ol&Jonf odomxif&Sm;aom tawG;tjrifudk od&avonf/ tb,fodkYenf;[lrl-
]þqifajymifBuD;onf olvkyf&rnfh trIudpö rsm;udk rwGeYfrqkwf aqmif&Gufygayonf/ odkYaomf olonf toufukdrl rpGefYEdkifao;ygwum;}[k awG;jrifrdonf/
wpfzef xkdqifajymifBuD;onf aemufwpfBudrf ppfyGJudk qifETJjyefonf/ xdkppfyGJü qifajymifBuD;onf ajcwdkYjzifhvnf;aumif;? tpG,f? OD;acgif;? udk,fvHk; wdkYjzifhvnf;aumif; jyKvkyfzG,f [lorQwdkYudk vIyf&Sm; jyKvkyfonf/ ESmarmif;udkvnf; xdef;odrf;í rxm;bJ vIyf&Sm;aqmif&Gufonf/
xdktcg qifpD;ol&Jonf ]þ qifajymifBuD;um; ol\ vkyfaqmifzG,fwm0efudk aumif;pGm xrf;&Guf avNyD? qifajymifBuD; rjyKvkyfonfh vkyfaqmifzG,f [lí r&SdNyD? toufudkyif pGefYEdkifavNyD}[k odjrif avonf/
&m[kvm...þtwlyif r[kwfrrSefaom pum;udk vdrfvnfajymqdkjcif;ü t&Suf([d&D) w&m; r&Sdol rnfolrqdkyif raumif;rItukodkvf [lorQudk jyKvkyfEdkifonfom jzpfMuonf/ xdk(t&Suf [d&Dr&Sd)ol rjyKvkyfEkdifaom raumif;rItukodkvf [lí r&Sdawmhonfomwnf;}} (rZösdryPÖmoygVdawmf bdu©K0*f)/
[d&DMowåyÜwnf;[laom t&SuftaMumuf w&m; onf vlom;wdkif;wGif xm;&Sd&rnfhw&m; jzpfonf/ xdkw&m;ESpfyg;udk vufudkifxm;ygrS avmuBuD;onf om,m wifhw,frnf jzpfonf/
[d&DMowåyÜ wnf;[laom t&SuftaMumuf w&m;uif;rJholwdkYonf raumif;rI'kp½dkufwkdYudk ajymif ajymifwif;wif;yif tacgifcsif;atmif usL;vGef0Hh Muonf/ ,if;odkY usL;vGefMujcif;aMumifh rsufarSmufa&m? oHo&mrSmyg raumif;onfh tusdK;w&m;rsm; cHpm; aeMu&onfrSm txift&Sm;yif &SdcJhMuayonf/ þokdY t&SuftaMumuf ([d&DMowåyÜ) w&m; r&Sdí qHk;½IH;&rIESifh pyfvsOf;í om"uwpf&yfudk azmfjyvdkonf/

t&Sufr&Sdu qHk;½IH;&

jrwfpGmbk&m; aZw0efausmif;awmfü oDwif; oHk;aeawmfrlpOftcgu jzpfonf/ om0w¬dNrdKUrS olaX;om;wpfa,mufonf ZeD;onf aoqHk;ojzifh bk&m;&Sif\ omoemawmfodkY 0ifa&mufum &[ef; jyKonf/
xdk&[ef;onf rD;zdkaqmif? b@mwdkuf ponf rsm;udk rdrdypönf;rsm;jzifh udk,fwdkifaqmufvkyfum ypönf;rsm;udk pkaqmif;odkavSmifxm;onf/ atmufvuf i,fom; aus;uRefrsm;udkvnf; arG;jrLxm;onf/ pm;aumif;aomufzG,fwdkYudkvnf; aus;uRefrsm;tm; csufjyKwf? aMumfavSmfapum zG,fzG,f&m&m pm;aomuf avh&Sdonf/ ovHk;jrif;acgif;udk tm;udk;í qGrf;cHjcif; [laom &[ef;tvkyfudkyif y,fjrpfavawmhonf/
xdkrQ ruao;ay? ouFef;t0wf toHk;taqmif wdkYudkvnf; aumif;ayYqdkonfh acwfay:txnfrsm; udkom oHk;pGJonf/ n0wf? aeY0wf? c&D;oGm;&if;0wf? xoGm;vmoGm;0wf ponfjzifh ouFef;paom t0wftxnfrsm;rSm rsm;jym;vSonf/
wpfaeYwGif xkdouFef;t0wfwdkYudk xkwfí vSrf;xm;pOf tm*EÅKu({nfhonf)&[ef;rsm; a&mufvm onf/ tm*EÅKu({nfhonf)&[ef;rsm;onf xdk&[ef;\ tvdkBuD;yHk? ypönf;odkrSD;ykHwdkYrSm &[ef;w&m;ESifh a0;vSonfjzpfaMumif;udk ajymqdkMuonf/
xdkowif;onf bk&m;&SifxH a&mufoGm;onf/ bk&m;&Sifonf xdkypönf;odkrSD;aom &[ef;tm; ac:awmfrlí ]]&[ef;...tb,faMumifh ypönf; OpömawG þrQ rsm;jym;&ygoenf;? igbk&m;onf tvdkenf;rI? a&mihf&JvG,frI? qdwfNidrfrI? tm;xkwfrI awG&JU aus;Zl; w&m;awGudk ñTefjyxm;onf r[kwfygavm}}[k ar;awmfrlonf/
xdktcg &[ef;onf trsufxGufí ouFef; tm;vHk;udk cRwfcsum ]]þenf;jzifh usifh&rnfavm}}[k qdkí udk,fcE¨m Avmtcsnf;ESD;jzifh bk&m;a&SUwGif &yfjyonf/ teD;&Sd vltrsm;u 0dkif;0ef;uJh&JU½Iwfcs Muojzifh xdkae&mrS xGufajy;NyD;aemuf vl0wfaMumif b0odkY a&mufoGm;awmhonf/
Mum;Mu&aom &[ef;y&dowfwdkYonf ]]oHk;avmu xGwfwif oAÁñkbk&m;&Sif&JU a&SUawmfrSmyif 'Dvdkr&Suf raMumuf jyKvkyf&JwJh &[ef;yJ}}[k pk½kH;ajymqdk Muaomtcg bk&m;&Sifonf ]],cktcgrSom t&Suf taMumuf ([d&DMowåyÜ) w&m;r&Sdojzifh omoem wnf;[laom &wemrS qkwf,kwfqHk;½SKH;&onf r[kwfao;/ a&S;tcguvnf; [d&DMowåyÜwnf; [laom t&Suf taMumufw&m; r&Sdjcif;aMumifh rdef;r&wemudk qHk;½SHK;&zl;onf}}[k rdefYawmfrlum atmufygtwdwf 0w¬Kudk a[mawmfrlonf/

avmbwPSm t&SufuGm

vGefavNyD;aomtcg urÇmOD;umvü tajc av;acsmif;&Sdaom owå0gwdkYonf jcaoFhudk rif;ajr§muf Mu\/ ig;wdkYonf tmeE´mig;BuD;udk rif;ajr§mufMu\/ iSufwdkYonf a&T[oFmudk rif;ajr§mufMuonf/
a&T[oFmrif;wGif tvGefacsmarmvSyaom orD;ysdKuav; &Sdonf/ wpfaeYwGif a&T[oFmrif;onf Oa'gif;? BudK;Mum paom iSufowå0grsm;udk pka0; apum rdrdorD;ysdKav; BudKufESpfouf&mudk cifyGef; tjzpf a&G;cs,faponf/
[oFmysdKrav;onf tvSqHk;jzpfonfh Oa'gif;- zdkav;tm; cifyGef;tjzpf a&G;cs,fvdkufonf/ xdktcg Oa'gif;zdkav;onf 0rf;ajrmufvGef;vSonfu wpfaMumif;? [oFmysdKrav;tay: &r®ufwPSm tmomirf;zrf; onfu wpfaMumif;wkdYaMumifh ]][d&DMowåyÜ}}wnf; [laom t&SuftaMumufwdkY uif;rJhum tawmifudk jzefYívnf;aumif;? tNrD;udk axmifívnf;aumif; uçawmhonf/
xdktcg ray:oifhaomt&m udk,ft*Fg tpdwf tydkif;rsm; ay:oGm;awmh&m iSufy&dowfwdkY tv,fwGif &SufzG,fvdvd jzpfaeawmhonf/ a&T[oFmrif;vnf; t&SuftaMumuf ([d&DMowåyÜ)w&m; uif;rJh vGef;onfh xdkOa'gif;zdktm; ighorD;ESifh ray;pm;awmh[k ajymvdkufawmhonf/
Oa'gif;zdkvnf; [d&DMowåyÜ t&SuftaMumuf uif;rJhjcif;\ qdk;usdK;qdk;jypfwdkYudk oabmaygufum aemifw&rqHk; &Sd&awmhonf/
txufygom"uudk Munfhjcif;jzifh ]][d&DMowåyÜ}} wnf; [laom t&SuftaMumuf r&Sdygu rsufarSmuf b0a&m? oHo&mrSmyg qHk;½IH;epfemMurnfudk oabmayguf em;vnfoifhonf/ [d&DMowåyÜ t&SuftaMumuf &SdrIESifhpyfí rSwfom;zG,f&m tqHk;trMo0g'udk tenf;i,f azmfjyvdkonf/

a&mufvmcgp acR;

þavmuü olawmfaumif;wdkYonf raumif;rI 'kp½dkuftrIwdkYrS &Sufjcif;? aMumufjcif; [laom [d&D-MowåyÜw&m;udk apmifhxdef;&mü a,mu©rtdrfodkY a&mufvmcgp acR;ruJhodkY usifhoHk;Muukef\/
rSef\? a,mu©rtdrfodkY vdkufygvmaom acR;ronf xdka&mufvmcgp wpf&ufavmufü vifukdvnf; vGefpGm &SufaMumuf\/ a,mu©rudkvnf; vGefpGm &SufaMumuf\/ vifjzpfol\ nD? tpfudk? ESr? tpfrwdkYudkvnf; vGefpGm&SufaMumuf\/ ,kwfpGtqHk; tdrfü cdkif;apoludkyif vGefpGm&SufaMumuf\/ olawmfaumif;wkdYonfvnf; raumif;rI 'kp½dkufwdkYudk a,mu©rtdrfodkY a&mufp acR;ronf t&m&mudk &SufaMumufwwfonfh enf;wl &SufaMumufMuukef\/(t*Fkwå&? auourÁÁvokwf)

oligqifMu [d&DMowåyÜ

[d&DMowåyÜESifh pyfvsOf;onfh t"dyÜg,f om"u wdkYudk txufü xdkufoifhoavmuf azmfjycJhNyD; jzpfonf/ ]]þurÇmavmuBuD;onf &wem pdef a&T taxGaxGwdkYjzifh xdefxdefa0aeatmif rnfrQyif wefqmqifxm;apumrl raumif;rI'kp½dkufwdkYudk &Sufjcif;? aMumufjcif;[laom [d&DMowåyÜ w&m;rsm; acgif;yg;aeygu aumif;pm;Edkifrnf r[kwfMu ygay}}
]]avmuBuD;wpfckvHk; om,mvSyap&ef twGufvnf;aumif;? usufoa&r*Fvm a0qmí wdk;wufBuD;yGm;Muap&eftwGufvnf;aumif;? t"duusaomw&m;rSm raumif;rIrS &Sufjcif; aMumufjcif;[laom [d&DMowåyÜw&m;ESpfyg;yif jzpfonf}}
þw&m;ESpfyg;udkom vHkjcHKpGm xdef;odrf;apmifh a&SmufMuygrl þurÇmavmuBuD;onf om,mcsif; ru om,maernfrSm aocsmvSygonf/ ,if;odkY urÇmavmuBuD; om,mvSya&;twGuf vlom; tm;vHk;wdkYonf [d&DMowåyÜwdkYudk vnfqGJ&wem yrmuJhokdYvnf;aumif;? acgif;wGif yefqifxm;onfh qHxdk;uJhodkY vnf;aumif; wefzdk;xm;um BudK;pm;í yefqifusifhoHk;Mu&rnfom jzpfonf/
rSefonf? vnfqGJ&wemudk vlom;wdkif; tjrwfwEdk; xm;í wefzdk;rsm;pGmay;um 0,f,loHk;pGJMuonf/ xdkYtwl [d&DMowåyÜ w&m;wdkYudkvnf; tjrwfwEdk; wefzdk;xm;um av;pm;pGm usifhoHk;vdkufemMu&rnf jzpfonf/
qHxdk;[laom t&monfvnf; pdef? a&T paom &wemrsm;jzifh pDjc,frGrf;rHxm;jcif;aMumifh tvGef wefzdk;&SdvSonf/ xdkYaMumifh vlom;wdkif;u tjrwfwEdk; xm;um vlom;wdkY\ txGwftxdyfjzpfaom qHauomxufü yefqifxm;Muawmhonf/ xdkYtwlyif ]][d&DMowåyÜ}} w&m;ESpfyg;udkvnf; wav;wpm; ta&;xm;um vdkufemusihfoHk;Mu&rnfom jzpfonf/
avmuBuD;wGif ypönf;Opöm <u,f0csrf;omol rsm;om pdef? a&Tpaom &wemrsm;udk yefqifoHk;pGJEdkif MuonfrSm vlwdkif;todyif jzpfonf/ ypönf;Opöm qif;&J EGrf;yg;olrsm;rSmrl pdef? a&T paom &wemrsm;udk yefqif&ef rqdkxm;bd aphaphyif rjrifzl;Muolrsm;vnf; &SdwwfMuonf/
xdkYtwl [d&DMowåyÜw&m;wkdYonfvnf; olawmf-aumif;w&m; &ifwGif; udef;atmif;olrsm;wGifom wnfEdkifonf/ wpfenf;tm;jzifh olawmfaumif; w&m;&Sdolrsm;om usifhoHk;vdkufemEdkifMuayrnf/ olawmfaumif;w&m; acgif;yg;í rolawmfw&m; yGm;rsm;aom vl,kwfrmrsm; oEÅmefüum; [d&DMowåyÜ w&m;onf rnfonfhenf;ESifhrQ wnf&SdEdkifrnf r[kwfay/